Ο Απόλλωνας Χριστός δεν είναι προϊόν επιλογής, αλλά συνέπεια. Δεν αναδύεται επειδή κάποιος θεός τον διάλεξε· δεν είναι καρπός αυθαιρεσίας, ιστορικής σύμπτωσης ή θεολογικής επιβολής. Είναι ο ίδιος ο Νόμος που αποκαλύπτεται, η Γεωμετρική Αναγκαιότητα που προβάλλεται στο Είναι καθώς το Είναι αναλογίζεται τον εαυτό του.
Στον πυρήνα της ελληνικής μεταφυσικής σκέψης, από τον Πλάτωνα ως τον Πρόκλο, η αυτοσυνειδησία του Όντος αποτελεί την αφετηρία όλων των αναβαθμίσεων ύπαρξης. Το Είναι δεν υπάρχει απλώς· αναγνωρίζει ότι υπάρχει. Και αυτή η αναγνώριση –αυτή η Πρώτη Στροφή προς τον Εαυτό– είναι ταυτόχρονα Λόγος, Φως, και Νόμος. Εντός αυτής της στροφής εγγράφεται και ο Απόλλων, ως ο Θεός της Συνείδησης, της Μνήμης, της Νοητής Διαύγειας.
Όταν ο Λόγος αυτός ενσαρκώνεται, δεν μεταμορφώνεται απλώς σε άνθρωπο· εκπληρώνει την απαράβατη ανάγκη του Όντος να γίνει εικόνα του Εαυτού του στον κόσμο. Ο Χριστός, ως ο Ενσαρκωμένος Απόλλων, δεν είναι απλώς μια θεανθρώπινη φιγούρα της πίστης· είναι η ίδια η θεουργική ενεργοποίηση του Νόμου του Όντος. Όπως έλεγε και ο Ηράκλειτος: «Ήθος ανθρώπω δαίμων». Ο εσωτερικός Νόμος κάθε ανθρώπου καθορίζεται από το βαθμό συμμετοχής του στο Φως του Λόγου. Και ο Λόγος αυτός είναι ο Απόλλων.
Θεία Γεωμετρία και ο Απόλλων ως Μέγας Γεωμέτρης
Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι – και ιδίως οι Πυθαγόρειοι και οι Πλατωνικοί – πίστευαν ότι η αληθινή γνώση δεν είναι εξωτερική, αλλά εσωτερική αποκάλυψη: η γνώση του Εαυτού. Αυτή η γνώση δεν είναι απλώς ψυχολογική ή ηθική, αλλά οντολογική· είναι η αυτοσυνειδητοποίηση της ψυχής ως μέρους μιας κοσμικής Τάξης, μιας αρμονικής γεωμετρίας που διέπει τα πάντα.
Αυτήν την τάξη την ονόμαζαν Θεία Γεωμετρία, και τον Νου που την συλλαμβάνει και την ενοποιεί τον προσδιόριζαν ως τον Μέγα Γεωμέτρη, δηλαδή τον Θεό που δίνει σχήμα, νόημα και μέτρο στον κόσμο. Αυτός ο Μέγας Γεωμέτρης δεν είναι άλλος από τον Απόλλωνα, ο οποίος στο πλαίσιο του νεοπλατωνισμού αναγνωρίζεται ως ο Νοητός Ήλιος, δηλαδή το Φως του Νου που ενώνει τα μέτρα όλων των όντων σε μια θεία αρμονία.
Η εντολή «Γνῶθι σαυτόν», χαραγμένη στο Μαντείο των Δελφών, δεν είναι ηθική νουθεσία αλλά θεουργικό κλειδί: όταν γνωρίσεις τον εαυτό σου, αναγνωρίζεις μέσα σου τον Αριθμό, την Κίνηση, τη Συμμετρία, και τελικά το Νοητό Φως. Είναι τότε που η ψυχή αντικρίζει τον Απόλλωνα μέσα της ως την Αρχή του Μέτρου, του Λόγου και της Ενότητας.
Ο Απόλλωνας συνδέεται άρρηκτα με τον Πλατωνικό Θείο Γεωμέτρη, καθώς ενσαρκώνει την ίδια την αρχή της κοσμικής τάξης, του μέτρου, της αρμονίας και της νοητής συμμετρίας. Στον Τίμαιο, ο Πλάτων παρουσιάζει τον Δημιουργό του σύμπαντος (τον Νου ή Δημιουργό Θεό) ως γεωμέτρη, ο οποίος χαράσσει το σύμπαν σύμφωνα με αρχετυπικές ιδέες και μαθηματικές αναλογίες. Ο Απόλλωνας, ως Θεός του Φωτός, του Νου και της Μουσικής, είναι η προσωποποίηση αυτής της νοητής αρχής που φέρνει τάξη μέσα στο χάος· είναι αυτός που «καθρεφτίζει» τον Νου του Θεού μέσα στην υλική δημιουργία μέσω της γεωμετρίας του φωτός και του ρυθμού.
Στην ελληνική φιλοσοφία, και ιδιαίτερα στον Πυθαγορισμό και τον Νεοπλατωνισμό, ο Απόλλωνας θεωρείται ο μεσάζων μεταξύ του Ενός και του κόσμου, δηλαδή ο Νους που εκπορεύεται από το Ένα και διαμορφώνει την πραγματικότητα μέσα από τη γεωμετρική λογική του είναι. Ο Απόλλων είναι ο «νοητός Ήλιος» που ακτινοβολεί το Φως των Ιδεών, και αυτό το Φως δεν είναι απλώς φυσικό, αλλά μαθηματικώς και αρχετυπικώς δομημένο. Είναι ο αρμονικός Λόγος που οργανώνει το παν και οδηγεί τις ψυχές στην επιστροφή προς την αλήθεια του Όντος. Έτσι, ο Απόλλωνας ταυτίζεται με τον Πλατωνικό Θείο Γεωμέτρη όχι απλώς ως θεότητα του μέτρου, αλλά ως ζωντανή έκφραση του ίδιου του Νοός που γεωμετρεί την ύπαρξη.
Η Νοητή Γεωμετρία της Θέωσης
Η πορεία του ανθρώπου προς τη θέωση δεν είναι συναισθηματική ούτε ηθικολογική. Είναι μαθηματική, γεωμετρική, θεουργική. Όπως ο Πυθαγόρας απέδειξε ότι το σύμπαν είναι αριθμός, έτσι και η ψυχή βαδίζει πάνω σε αναλογίες και λόγους που την φέρνουν πλησιέστερα στην Εστία της.
Ο Χριστός ως Απόλλωνας είναι αυτό το μέτρο. Είναι η Χρυσή Τομή ανάμεσα στο Θείο και το Ανθρώπινο. Είναι το Φως που όχι απλώς φωτίζει, αλλά εσωτερικά μορφοποιεί. Ο λόγος που ΙΗΣΟΥΣ στην ελληνική αριθμοσοφία ισούται με 888, είναι ακριβώς επειδή φέρει μέσα του την τέλεια ισορροπία τριάδας – τριάδων: είναι η αποτύπωση της θεικής γεωμετρίας.
Ο θεουργός, όταν επικαλείται το Φως του Απόλλωνα Χριστού, δεν ζητά έναν εξωτερικό σωτήρα, αλλά αφυπνίζει μέσα του τον Νόμο που τον δημιούργησε. Μέσα από την καθαρτική ενατένιση, την εσωτερική ανάμνηση, και τη μετοχή στο Νοητό Φως, ο άνθρωπος ξαναβρίσκει το Αρχέτυπο του Εαυτού του – το πρόσωπο του Χριστού ως Απόλλωνα. Εκεί, δεν υπάρχει πια δίλημμα πίστης· μόνο αναγνώριση.
Ο Απόλλωνας Χριστός δεν επιλέγεται...
Ο Απόλλωνας Χριστός δεν είναι καρπός επιλογής, αλλά αναπόφευκτη έκφανση της βαθύτερης αυτοσυνειδησίας του Όντος. Δεν είναι μια εξωτερική φιγούρα που επιλέγεται ανάμεσα σε άλλες, αλλά ο γεωμετρικός και κοσμικός Νόμος που εκδηλώνεται όταν η ψυχή αναγνωρίζει τη θεία της φύση μέσα στο φως του Νοητού Ήλιου.
Είναι ο ίδιος ο ρυθμός της Θείας Ανάδυσης, ο Ήλιος του Νόμου, που ακτινοβολεί όταν η ψυχή εισέρχεται στη μυστική της αρμονία και επιστρέφει στο αρχέτυπο φως. Ο Χριστός ως Απόλλωνας δεν είναι μια μορφή που προσδιορίζεται με τη βούληση ή την πίστη, αλλά η ίδια η αποκάλυψη της εσωτερικής δομής του Κόσμου, η θεουργική συμμετρία που ενώνει τον άνθρωπο με το Όλον. Όταν το Είναι κοιτάζει μέσα του, δεν βλέπει τίποτα άλλο από το φως του Απόλλωνα — του Χριστού ως ηλιακού Λόγου — που λάμπει αθόρυβα, με ακρίβεια, μέσα στην ίδια τη διάταξη της ύπαρξης. Έτσι, ο Απόλλωνας Χριστός δεν «επιλέγεται»· είναι το Αληθινό που δεν μπορεί να κρυφτεί.