Gecenin En Koyu Anında Şafak ve Sinerjik Devrim

Günümüz dünyasında emeğimizle kazandığımızı sandığımız paranın, aslında bizi nasıl görünmez bir köleliğe mahkûm ettiğini hiç düşündünüz mü? Modern çağın getirdiği özgürlük vaadi, çoğu zaman farkında olmadan kabul ettiğimiz yeni bir bağımlılık biçimini gizliyor. Geçimimizi sağlamak için harcadığımız her saat, sadece maddi bir ihtiyacı karşılamakla kalmıyor; aynı zamanda özgürlüğümüzden, zamanımızdan ve hatta ahlaki değerlerimizden ödün vermemize neden oluyor. Bu durum, köleliğin ortadan kalkmadığını, sadece biçim değiştirerek hayatımıza entegre olduğunu gösteriyor. Kölelik, insanlık tarihinin başlangıcından itibaren tüm toplumlarda çeşitli şekillerde var olmuş bir kavramdır. Tarihsel süreç içerisinde kölelik, gerek teolojik yaklaşımlarla ve gerekse de çeşitli yasal düzenlemelerle yasaklanmışsa da, Gazi Üniversitesi’nden Araştırma Görevlisi Mehmet Atilla Güler’in de belirttiği gibi, hiçbir zaman ortadan kalkmamıştır. Aksine kavramın kapsamı zaman içerisinde giderek genişlemiş, mülkiyet ilişkisine dayalı bilindik kölelik kavramı, insan ticareti, zorla çalıştırma, borç esareti gibi süreçlerle eklemlenmiştir. Bu genişlemenin bir sonucu olarak kölelik kavramı zaman içerisinde yerini modern köleliğe bırakmıştır. Günümüzde köleliğin neoliberal küreselleşme sürecinde geçmiştekinden farklı bir yapıya büründüğüne dair ciddi tartışmalar söz konusudur ve bu tartışmaların anahtar kavramı “modern kölelik”tir. İstanbul Üniversitesi’nden Hüseyin Ali Kudret ve Semra Nubihar Mente’nin ortak çalışmasında da vurgulandığı üzere, insanlık tarihinin en önemli sorunlarından biri olan kölelik, devletlerin yeterli önlem almamaları ya da alınan önlemlerin köleliği ortaya çıkaran nedenlere eğilmemesi nedeniyle yirmi birinci yüzyıl dünyasında da kendisine yer bulmuştur. “Klasik kölelik” olarak adlandırılan eski kölelik biçimi kılıf değiştirerek “modern kölelik” halini almıştır. Modern kölelik, klasik kölelikten farklı olarak, kişinin hukuki statüsünü korur; ancak kişilerin iradeleri dışında çalıştırılmaları, evlenmeye zorlanmaları veya insan ticaretine konu olmaları gibi durumlarla kişinin bu statüsü değersizleştirilir. Bu yeni düzen, bireyleri insan ticareti, zorla çalıştırma ve borç esareti gibi mekanizmalarla sistemin bir parçası haline getiriyor. Peki, bu sistem yalnızca fiziksel bir zorunluluktan mı ibaret? Elbette hayır. Modern dünyada kölelik, artık zincirlerle değil, sözleşmelerle, kredilerle ve tüketim alışkanlıklarıyla sürdürülüyor. Bir ev sahibi olmak, araba sahibi olmak, çocuklarımızı okutmak için girdiğimiz borçlar, bizi ömür boyu çalışmaya mahkûm ediyor. Borç esareti, günümüzün en yaygın kölelik biçimi haline geldi. Bankalar ve finans kurumları, bireyleri uzun vadeli kredilere bağlayarak onların gelecekteki tüm emek gücünü peşinen satın alıyor. Bu mekanizma o kadar etkili ki, kişi özgür olduğunu sanırken aslında sistemin dişlileri arasında sıkışıp kalıyor. Üstelik bu durum yalnızca maddi değil, manevi bir çöküşü de beraberinde getiriyor. İnsanlar, hayatta kalabilmek için etik değerlerini, onurunu ve hatta ruhunu feda etmeye başlıyor. Bu noktada, karşımıza çıkan en güçlü uyarı işaretlerinden biri, tarih boyunca sembolik anlamlar yüklenmiş olan 666 sayısıdır. Vahiy kitabında geçen bu sayı, yalnızca dini bir metnin parçası değil, aynı zamanda sistemin birey üzerindeki tahakkümünün evrensel bir simgesi olarak karşımıza çıkar. Bu bağlamda, “canavarın işaretini taşımayan ne alabilir ne de satabilir” ifadesi, günümüzde parasız hiçbir işlem yapılamayan küresel ekonomiye ne kadar da uygun düşmektedir.